علیرضا خانمحمدی، کارشناس بازار سرمایه، در گفتوگو با «زمان اقتصاد» با اشاره به وضعیت بازار سرمایه گفت: «متأسفانه بازار سرمایه طی سالهای گذشته، تحت تأثیر عوامل داخلی و خارجی، نتوانسته حتی به صورت کوتاهمدت روزهای مثبت و پایدار داشته باشد. در برخی مقاطع، چند روزی بازار مثبت شده و سبدهای سرمایهگذاران رنگ سبز گرفتهاند، اما این رشد کوتاهمدت هم نتوانسته زیانها را جبران کند.»
او افزود: «دلایل این وضعیت هم واقعی هستند و هم هیجانی. بخشی از آن ناشی از شرایط بنیادی و واقعی شرکتهاست و بخشی دیگر تحت تأثیر هیجانات و اتفاقات مقطعی بازار است.»
خانمحمدی با بیان اینکه بازار سرمایه در حال حاضر در سطح ارزندگی مناسبی قرار دارد، گفت: «برخی شرکتها سودهای جذابی ساختهاند و گزارشهای خوبی ارائه دادهاند، اما به طور کلی بازار با توجه به میانگین سطوح ارزندگی، قیمتگذاری منطقی دارد. با این حال، معامله در این سطوح به معنای توان رقابت با سایر بازارها نیست.»
کارشناس بازار سرمایه ادامه داد: «سرمایهگذاران براساس ریسکها و انتظارات خود تصمیم به سرمایهگذاری میگیرند. در مقایسه با بازارهای رقیب مانند صندوقها و اوراق با درآمد ثابت، سود پیشنهادی صندوقها اغلب جذابتر است. بنابراین، بسیاری از شرکتها با P/E بالاتر معامله میشوند که ناشی از چشمانداز داراییها و تولید آنهاست.»
او تأکید کرد: «بازار سرمایه همیشه برای رشد پایدار به دلایل بنیادی نیاز دارد و اصلاحات هم باید تحت تأثیر عوامل واقعی و ریسکها باشد. اصلاح امروز بازار ناشی از محقق نشدن اخبار منفی مورد انتظار است و جای نگرانی ندارد. نگرانی واقعی زمانی است که عوامل بنیادی ضعیف باشند و قیمتها تحت تأثیر آن کاهش یابد.»
وی با اشاره به نوسانات اخیر بازار گفت: «افزایش ارزش معاملات در روزهای اخیر ممکن است ناشی از خروج سرمایهگذاران با اطلاع از اخبار نهانی باشد. همچنین برخی اخبار مانند نرخ خوراکیها و بازار توافقی، با واکنشهای اولیه مثبت مواجه شدند، اما در ادامه به حاشیه رفتند و ابهاماتی پیرامون آنها باقی مانده است.»
خانمحمدی در خاطرنشان کرد: «تا زمانی که بازار خریدار داشته باشد و معاملات دست به دست شوند، اصلاحهای مقطعی جای نگرانی ندارد. پول در بازار میچرخد و تعادل به مرور برقرار میشود.»
بحران آب و تنشهای ژئوپولیتیک عامل فشار بر بازار سرمایه
خان محمدی با اشاره به عوامل منفی اخیر در بازار گفت: «بازار دیروز و امروز منفی بود و یکی از دلایل اصلی، جدیتر شدن بحران آب است. وقتی رئیس جمهور مطرح میکند که در صورت نیاز باید جیرهبندی شود یا حتی تهران تخلیه شود، این موضوع ریسک بزرگی برای اقتصاد، شرکتها و خانههای مسکونی ایجاد میکند.»
او با بیان اینکه این تهدید دو بخش دارد، توضیح داد: «بخشی مربوط به صنعت است که میتواند منجر به خسارت و زیان شود و بخش دیگر مربوط به خانوارهاست که ممکن است نارضایتی و اعتراض ایجاد کند. نبود سرمایه اجتماعی و فشار عمومی، جزو ریسکهایی است که دولت و بازار را تهدید میکند.»
محمدی ادامه داد: «نرخ بهره پایین نمیآید، تورم همچنان بالاست و حاشیه سود شرکتها کم است. کسری بودجه شش ماهه دوم و تشدید تحریمها نیز از دیگر عواملی است که بازار به آن واکنش نشان میدهد. در خود شرکتها و اقتصاد اتفاق خاصی نیفتاده، اما بازار منتظر تصمیمات اقتصادی است.»
این کارشناس بازار سرمایه در ادامه به وعدههای اقتصادی دولت اشاره کرد: «بحث تکنخی شدن ارز، مشوقها و مالیاتها مطرح شده و به نظر میرسد دولت قصد دارد درآمد خود را از مالیات افزایش دهد، که احتمال حذف معافیتهای مالیاتی و فشار بر فعالان اقتصادی را به همراه دارد.»
محمدی به ریسکهای ژئوپولیتیک و تنشهای نظامی نیز اشاره کرد: «فضای رسانهای و مجازی پر از پیشبینیها و شایعات درباره جنگ و تنشهای نظامی است. برخی افراد مثل نوستراداموس، تاریخ دقیق حمله را پیشبینی میکنند و باعث ترس عمومی میشوند. گروهی دیگر به پیشبینیهای کوتاهمدت مشغولاند و دستهای هم معتقدند جنگ اتفاق نمیافتد و آزادانه کار میکنند.»
او تأکید کرد: «این فضای خبری و شایعهای، همراه با بحرانهای اقتصادی و کمبود پول در بازار، باعث میشود سرمایهگذاران دست به فروش داراییهای خود بزنند و به داراییهای امن یا بازارهای دیگر منتقل کنند. در نتیجه، بازار سرمایه برای بلندمدت، مثبت دیده نمیشود و بسیاری از فعالان در حالت آمادهباش هستند.»
محمدی در پایان خاطرنشان کرد: «سودگیری، سیو سود و خروج سرمایهها به دلیل این اخبار و ریسکها، مهمترین عوامل منفی اخیر بازار سرمایه هستند و باعث شده روند رشد بلندمدت متوقف شود.»
