بر اساس گزارش شاخص آزادی اقتصادی در سال ۲۰۲۵، میانگین جهانی این شاخص به ۶۷.۶ واحد رسیده است. آزادی اقتصادی معیاری است که امکان مدیریت کار و سرمایه بدون مداخلات گسترده دولت را میسنجد و از عوامل کلیدی شکلدهنده رشد، سرمایهگذاری و بهرهوری محسوب میشود.
در این رتبهبندی، ایران با امتیاز ۳۹ واحد در جایگاه ۱۶۶ جهان قرار گرفته و دومین رتبه آخر در منطقه خاورمیانه را به خود اختصاص داده است. این در حالی است که بحرین با امتیاز ۸۸.۷ واحد، بالاترین سطح آزادی اقتصادی را در منطقه ثبت کرده است.
یکی از مؤلفههای مهم این شاخص، آزادی پولی است که بر پایه تورم و میزان کنترلهای قیمتی اندازهگیری میشود. امتیاز بالاتر در این بخش معمولا به معنای ثبات بیشتر قیمتها و پیشبینیپذیری بهتر برای فعالان اقتصادی است؛ عاملی که به کاهش ریسک و هزینه مبادله کمک میکند.
در مقایسه منطقهای، کشورهای آمریکای لاتین با میانگین ۶۱ واحد کمترین سطح آزادی اقتصادی را تجربه میکنند، در حالی که منطقه یورو با امتیاز ۷۲.۳۴ واحد، آزادترین سیاستهای اقتصادی را دارد. فاصله ایران با این میانگینها نشان میدهد محدودیتهای ساختاری و سیاستی همچنان بر تصمیمگیریهای اقتصادی و جریان سرمایه سایه انداخته است.
منبع: فرهیختگان اقتصادی
