بر اساس دادههای منتشرشده، دلار توافقی در تالار اول امروز ۸۴٬۸۳۳ تومان و دلار در تالار دوم ۱۳۱٬۶۲۴ تومان قیمتگذاری شده است؛ نرخی که از نگاه برخی تحلیلها، عملاً فاصله با بازار آزاد را به حداقل رسانده و نشانهای از همگرایی نرخها تلقی میشود.
این همگرایی در فضایی رخ داده که طی روزهای اخیر، اظهارات عبدالناصر همتی درباره رانتزا بودن ارز چندنرخی، تعیین دالان نرخ ارز و ضرورت جلوگیری از نوسانات، به عنوان پیام سیاستی جدید در بازار تفسیر شده است. با این حال، نزدیک کردن نرخهای رسمی به واقعیت بازار، یک تصمیم صرفاً قیمتی نیست و اثر آن به عمق عرضه ارز، نحوه مداخله بانک مرکزی و سیاستهای مکمل در تجارت و بودجه بستگی دارد.
کاهش شکاف نرخها میتواند بخشی از انگیزههای آربیتراژ و رانت را محدود کند و شفافیت قیمت را بالا ببرد، اما همزمان ریسک انتقال هزینه واردات به قیمت مصرفکننده را افزایش میدهد؛ بهویژه اگر کالاها یا نهادههایی که پیشتر با نرخهای پایینتر تامین میشدند، به سمت نرخهای بالاتر حرکت کنند. در مقابل، تداوم چندنرخی بودن نیز با هزینه فرصت ارزی، فساد و تخصیص غیرکارا همراه است.
در نتیجه، پاسخ به این پرسش که پایان نظام چندنرخی آغاز شده یا نه، به این وابسته است که همگرایی امروز یک حرکت کوتاهمدت برای مدیریت انتظارات باشد یا بخشی از یک برنامه مرحلهای برای یکسانسازی نرخها با ابزارهای حمایتی و قواعد روشن است.
منبع: فرهیختگان





