گزارش از سارا جعفری در زمان اقتصاد
به گزارش زمان اقتصاد، بررسی داده‌های حراج سکه تمام بهار آزادی در مرکز مبادله در بازه نزدیک به دو سال، از اسفند ۱۴۰۲ تا ۱۲ آذر ۱۴۰۴، نوسانات قابل‌توجهی را تجربه کرده‌است. این تغییرات در حالی رخ داده که سیاست حراج و عرضه سکه در تمام این مدت به‌صورت مستمر ادامه داشته و انتظار می‌رفت افزایش عرضه به کاهش یا حداقل مهار قیمت‌ها منجر شود.
روند کلی قیمت سکه تمام بهار آزادی در دوره مورد بررسی
داده‌ها نشان می‌دهد قیمت سکه تمام بهار آزادی در این بازه زمانی، علی‌رغم نوسانات مقطعی، در سطحی بالاتر از قیمت‌های اسفند سال ۱۴۰۲ باقی مانده و به کف‌های قیمتی ابتدای دوره بازنگشته است. هر چند در مقاطعی مثل اسفند ۱۴۰۲ و اوایل سال ۱۴۰۲ افزایش تعداد سکه‌های عرضه شده در حراج‌ها تا حدی باعث کاهش رشد مقطعی آن شد. با این حال تداوم همین سیاست در ادامه سال ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴ نتوانست اثر مشابهی بر بازار بگذارد.
چرا افزایش عرضه نتوانست بر قیمت سکه تاثیر بگذارد؟
تحلیل داده‌ها نشان می‌دهد که چند عامل اصلی در افزایش قیمت سکه طی سال‌های ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴ تأثیرگذار بوده‌اند. نخست، سطح بالای نرخ ارز است؛ چرا که نرخ دلار در این دوره‌ها نسبت به گذشته در سطوح بالاتری قرار داشت و همین موضوع باعث افزایش کف قیمتی سکه شد. عامل دوم، رشد قیمت جهانی طلاست. افزایش و نوسانات صعودی اونس جهانی موجب شد ارزش ذاتی سکه کاهش قابل توجهی نداشته باشد.
در نهایت، تثبیت انتظارات تورمی نقش مهمی ایفا می‌کند. در شرایطی که اقتصاد با تورم مزمن مواجه است، مردم همواره انتظار افزایش قیمت‌ها را دارند. بنابراین حتی در صورت کاهش مقطعی قیمت‌ها، این کاهش در ذهن عموم پایدار تلقی نمی‌شود و تقاضای سرمایه‌ای برای سکه همچنان ادامه می‌یابد.
مقایسه دوره‌ای قیمت سکه تمام بهار آزادی
قیمت سکه در ابتدای سال ۱۴۰۳ در سطح بالاتری قرار داشت، اما تداوم عرضه باعث شد از شتاب رشد قیمت در ادامه سال کاسته شود و بازار به ثبات نسبی برسد. از ابتدای سال ۱۴۰۴ تا آذر ماه ۱۴۰۴ ، شاهد نوساناتی هستیم. قیمت سکه در شهریور ۱۴۰۴ کاهش مقطعی را تجربه کرد، اما این افت پایدار نبود و در آبان ماه همان سال، قیمت با جهش قابل توجهی مواجه شد.
گران‌ترین دوره‌ها مربوط به مقاطعی است که همزمان با کاهش نسبی عرضه یا تشدید انتظارات تورمی همراه بوده‌اند. ارزان‌ترین دوره‌ها در زمان‌هایی رخ داده که عرضه افزایش یافته و بازار از التهاب فاصله گرفته‌است. هر چند این کاهش‌ها پایدار نبوده‌اند.
دلار و طلا؛ قوی‌تر از حراج سکه
بررسی تغییرات قیمت سکه تمام بهار آزادی از اسفند ۱۴۰۲ تا آذر ۱۴۰۴ نشان می‌دهد سیاست حراج و افزایش عرضه، گرچه در مهار نوسانات قیمتی موثر بوده، اما در شرایط تورم مزمن نرخ ارز بالا و رشد قیمت جهانی طلا، توان کاهش پایدار قیمت را نداشته‌است. در چنین فضایی، ابزار عرضه به‌تنهایی قادر به کنترل سطح قیمت‌ها نیست و تنها می‌تواند از جهش‌های هیجانی بازار جلوگیری کند.
برای مطالعه بیشتر، صفحه سکه و طلا را در زمان اقتصاد دنبال کنید.
