هندوانه ۲۵ هزار تومانی تا آجیل ۱.۳ میلیونی؛ گرانی مهمان شب یلدا شد!

گزارش محمدامین سنگبری در زمان اقتصاد

بررسی‌های میدانی زمان اقتصاد از میادین میوه و تره‌بار تهران نشان می‌دهد که در آستانه شب یلدا، بلندترین شب سال، قیمت اقلام پرمصرف این آیین سنتی با افزایش قابل‌توجهی نسبت به سال گذشته همراه بوده است. و همین موضوع، قدرت خرید خانوارها برای برگزاری این آیین سنتی را تحت تأثیر قرار داده است.

نرخ میوه های اصلی شب یلدا در میادین تره بار تهران و مقایسه با ۱۴۰۳

بر اساس نرخنامه‌‌های سازمان میادین میوه و تره بار و گزارش‌های میدانی، قیمت اقلام اصلی سبد یلدایی در میادین میوه و تره بار نسبت به سال ۱۴۰۳ با افزایش قابل ‌توجهی همراه بوده است۔ انار از کیلویی ۳۲ هزار تومان در سال ۱۴۰۳ به ۸۷ هزار تومان در سال جاری رسیده که ۱۷۱٫۹ درصد رشد را نشان می دهد۔ هندوانه بالای ۳ کیلو نیز از ۸ هزار تومان به ۲۵ هزار تومان افزایش یافته و با ۲۱۲٫۵ درصد رشد، بیشترین افزایش قیمت را در میان اقلام کرده است۔ در همین مقایسه، قیمت سیب از ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومان به ۸۵ هزار تومان رسیده و ۱۹۸٫۲ درصد افزایش داشته است۔ پرتقال هم از ۱۷ هزار و ۵۰۰ تومان در سال ۱۴۰۳ به ۴۵ هزار تومان در سال جاری رسیده که معادل ۱۵۷٫۱ درصد رشد است و کمترین افزایش قیمت را داشته‌است. همچنین نارنگی با رشد ۲۰۰ درصدی از ۲۸ هزار تومان به ۸۴ هزار تومان افزایش پیدا کرده است.

قیمت میوه‌های یلدایی در میادین میوه و تره‌بار تهران به شرح ذیل است:

به گزارش روابط عمومی سازمان مدیریت میادین میوه و تره بار شهرداری تهران، بر اساس آخرین گزارش بانک مرکزی، شهروندان تهرانی در هفته منتهی به ۲۱ آذر ماه هنگام خرید از میادین، در بخش میوه به طور میانگین اختلاف قیمت ۴۵ درصدی نسبت به میانگین قیمت در سطح شهر را تجربه کردند. در همین گزارش، اختلاف قیمت برخی اقلام میوه نیز مشخص شده است؛ پرتقال ۵۹ درصد، انار ۴۸ درصد، نارنگی ۳۷ درصد، سیب زرد لبنان ۴۶ درصد و سیب قرمز لبنان ۴۲ درصد ارزان‌ تر از میانگین قیمت سطح شهر گزارش شده ‌اند.

قیمت آجیل و تنقلات در آستانه شب یلدا

بر پایه نرخنامه‌های سازمان میادین میوه و تره بار و گزارش های میدانی، قیمت آجیل‌های آماده شب یلدا برای سال ۱۴۰۴ به این ترتیب اعلام و مشاهده شده است؛ هر کیلو آجیل شور ۸۲۰ هزار تومان، آجیل شیرین همراه با باسلوق ۶۶۶ هزار تومان و آجیل شیرین بدون باسلوق ۷۵۲ هزار تومان همچنین اتحادیه آجیل و خشکبار سقف قیمت برخی ترکیب‌های خاص را تا یک میلیون و ۳۰۰ هزار تومان عنوان کرده است.

جدول قیمت آجیل شب یلدا در سال ۱۴۰۴ به شرح ذیل است:

در بخش اقلام پرمصرف خشکبار نیز بر اساس نرخنامه ۱۴۰۴، قیمت پسته فندقی در بازه یک میلیون و ۸۰ هزار تومان تا یک میلیون و ۱۳۰ هزار تومان، بادام با پوست در بازه ۳۲۰ هزار تومان تا ۳۴۰ هزار تومان و گردو با پوست کاغذی در بازه ۵۲۰ هزار تومان تا ۵۴۰ هزار تومان اعلام شده است۔ در گروه تخمه ‌ها نیز تخمه کدو درشت مرمری خام ۴۲۵ هزار تومان تا ۴۶۵ هزار تومان و تخمه آفتابگردان شمشیری ۲۷۰ هزار تومان تا ۲۹۰ هزار تومان نرخ گذاری شده است.

جدول قیمت خشکبار شب یلدا در سال ۱۴۰۴ به شرح ذیل است:

در همین حال، بر اساس تصویر نرخ‌ های سال قبل ۱۴۰۳ که مربوط به گزارش میدانی و ارقام اعلامی اتحادیه فروشندگان آجیل و خشکبار تهران است، آجیل ممتاز شب یلدا ۷۰۰ هزار تومان و در سطح شهر ۶۶۰ هزار تومان تا ۷۷۰ هزار تومان، آجیل مخلوط شور ۶۷۰ هزار تومان و در سطح شهر ۵۶۸ هزار تومان تا ۸۰۵ هزار تومان و آجیل مغز شور ۸۹۰ هزار تومان و در سطح شهر ۶۹۶ هزار تومان تا یک میلیون و ۱۶۴ هزار تومان ثبت شده است. همچنین در سال قبل، تخمه آفتابگردان ۱۹۰ هزار تومان و در سطح شهر ۲۰۶ هزار تومان تا ۲۱۴ هزار تومان، تخمه کدو ۳۶۰ هزار تومان و در سطح شهر ۳۴۲ هزار تومان تا ۳۵۵ هزار تومان و بادام زمینی ۳۲۰ هزار تومان و در سطح شهر ۳۱۸ هزار تومان تا ۳۳۰ هزار تومان گزارش شده است.

در بررسی نرخنامه‌‌های سازمان میادین میوه و تره بار و گزارش‌های میدانی مشخص شد افزایش قیمت در میوه‌های شب یلدا نسبت به سال قبل بسیار شدیدتر از افزایش قیمت در آجیل‌ها بوده است۔ این تفاوت در درجه نخست به ماهیت متفاوت میوه و آجیل بر می گردد؛ میوه کالایی تازه و فسادپذیر است و هر محدودیت یا اختلال در عرضه و توزیع خیلی سریع در قیمت ها منعکس می شود، اما آجیل و خشکبار به دلیل ماندگاری بالاتر و امکان نگهداری و ذخیره سازی معمولا نوسان ملایم تری را تجربه می کند.

در کنار این موضوع، فعالان بازار و برخی مشاهدات میدانی به اثر شرایط اقلیمی و تنش آبی کشور نیز اشاره می کنند؛ کاهش بارندگی و محدودیت منابع آب می تواند هزینه تولید را افزایش دهد و میزان عرضه را کاهش دهد و در نتیجه فشار قیمتی در میوه ها بیشتر دیده شود۔ بر همین اساس، در حالی که قیمت میوه های پرمصرف یلدایی با شیب تندتری رشد کرده است، رشد قیمت در بخش آجیل ها و خشکبار آرام تر و مرحله ای تر گزارش می شود.

با وجود اعلام نرخنامه‌ها و اختلاف قیمت میادین با سطح شهر، مشاهدات میدانی و گفته‌های غرفه داران نشان می دهد بازارهای شب یلدا امسال رونق سال قبل را ندارد و رمق خرید به شکل محسوسی کاهش پیدا کرده است. به گفته غرفه داران، مراجعه مردم همچنان وجود دارد اما میزان خریدها کوچک تر شده و بسیاری از خانوارها به جای خرید کامل سبد یلدایی، به انتخاب های محدودتر و مدیریت شده تر روی آورده اند؛ موضوعی که فعالان بازار آن را نتیجه کاهش قدرت خرید و افزایش هزینه های سبد خانوار در مقایسه با سال گذشته ارزیابی می کنند.

برای اطلاعات بیشتر، صفحه اقتصاد واقعی را در زمان اقتصاد دنبال کنید.