به گزارش زمان اقتصاد، با بررسی نسبت کسری بودجه به مخارج دولت که به صورت متوسط دوازده ماهه محاسبه شده، در ماه های اخیر دوباره مسیر صعودی گرفته است. این شاخص در سال ۱۴۰۳ ابتدا در محدوده حدود ۱۹ تا ۲۱ درصد نوسان داشت، اما از پاییز به بعد کاهش پیدا کرد و در بهمن و اسفند سال ۱۴۰۳ به کف حدود ۱۳ درصد رسید. در سال ۱۴۰۴ روند معکوس شده و نسبت کسری از ابتدای سال در محدوده ۱۳ درصد شروع کرده و سپس طی چند ماه پیاپی افزایش یافته است؛ به طوری که در مهر ۱۴۰۴ به حدود ۲۳ درصد رسیده و به بالاترین سطح ثبت شده در این بازه زمانی نزدیک شده است.
کسری بودجه ۲۳ درصدی برای زندگی مردم به چه معناست؟
کسری حدود ۲۳ درصدی که در نمودار برای ماههای اخیر دیده میشود، به این معناست که در متوسط دوازدهماهه منتهی به این مقطع، فاصله منابع و مصارف دولت نسبت به ماههای قبل بزرگتر شده و سهم بیشتری از مخارج بدون پشتوانه منابع تامین شده است. چون این نسبت به صورت میانگین دوازدهماهه گزارش میشود، بالا رفتن آن معمولا پیام یک اتفاق کوتاهمدت نیست؛ یعنی نشان میدهد در یک دوره طولانیتر، یا مخارج با سرعت بیشتری رشد کرده، یا درآمدهای قابل اتکا با همان سرعت جلو نیامده، یا هر دو همزمان رخ داده است.
اثر این وضعیت برای مردم معمولا از کانال روش تامین کسری منتقل میشود؛ وقتی کسری بزرگتر میشود، دولت در عمل ناچار است سهم بیشتری از تامین مالی را از مسیرهایی مثل انتشار اوراق، جابهجایی منابع، عقبانداختن بخشی از پرداختها به پیمانکاران یا تکیه بیشتر بر منابع بانکی پیش ببرد.
نتیجه این فشار تامین مالی، خودش را در چند نقطه نشان میدهد، بخشی از کسری به مسیرهای پولی نزدیک شود، فشار تورمی در اقتصاد تقویت میشود و اگر تامین مالی با فشار به منابع ارزی همراه شود، هزینه واردات و قیمت تمامشده تولید هم تحت فشار قرار میگیرد. وقتی نسبت کسری در این سطح قرار میگیرد، هزینه تامین مالی دولت و ریسک تورمی در اقتصاد برجستهتر میشود و همین دو عامل، در نهایت میتواند روی قیمتها، هزینه بنگاهها و قدرت خرید خانوار اثر منفی بگذارد.
برای مطالعه بیشتر، صفحه کلان و سیاست اقتصاد را در زمان اقتصاد دنبال کنید.
