به گزارش محمدامین سنگبری در زمان اقتصاد
به گزارش زمان اقتصاد، بررسی طول عمر طرحهای عمرانی ملی نشان میدهد پروژههای عمرانی در سالهای اخیر بهطور معناداری طولانیتر شدهاند؛ در حالی که طرحهای عمرانی باید یکی از ستونهای اصلی توسعه پایدار باشند، در عمل خودشان به یک چالش تبدیل شدهاند. طبق دادههای موجود، میانه عمر پروژهها که در سال ۱۳۹۷ تکرقمی و برابر با ۷ سال بود و در لایحه ۱۴۰۵ به ۱۸ سال رسیده است. این یعنی بسیاری از پروژهها به جای اینکه در بازههای زمانی معمول به بهرهبرداری برسند، وارد چرخهای طولانیمدت شدهاند؛ چرخهای که در آن بخشی از طرحها پیش از تکمیل، فرسوده میشوند و هنوز به بازدهی اقتصادی و خدماتی مورد انتظار نمیرسند. روند این شاخص در سالهای اخیر نیز عمدتا صعودی بوده است.
زمان برابر هزینه است
در پروژههای عمرانی، تأخیر فقط به معنای عقب افتادن زمان افتتاح نیست؛ هر سال دیرکرد یعنی افزایش هزینهها زیر فشار تورم. قیمت مصالح، دستمزد، حملونقل و خدمات فنی در طول زمان بالا میرود، اما بودجههای عمرانی معمولا همگام با این رشد افزایش پیدا نمیکند و از آن عقب میماند. نتیجه این شکاف آن است که پروژهها با اعتبارات اولیه جلو نمیروند و برآوردهای زمانی و مالی اولیه، به مرور اعتبار خود را از دست میدهند.
در چنین شرایطی، بخشی از منابع عمرانی به جای اینکه صرف شروع طرحهای جدید شود، برای ادامه دادن و نگهداری پروژههای قدیمی هزینه میشود. به همین دلیل، افزایش عمر پروژهها میتواند به زبان ساده یک هزینه پنهان برای بودجه عمومی ایجاد کند؛ هزینهای که شاید در یک سال مشخص بهطور مستقیم دیده نشود، اما در سالهای بعد خودش را به شکل کمبود اعتبار، نیمهتمام ماندن طرحها و افزایش فشار بر منابع نشان میدهد.
برای مطالعه بیشتر، اخبار اقتصاد واقعی را در زمان اقتصاد دنبال کنید.
