زمان اقتصاد؛ گروه بین الملل: بازار آتی نفت خام در حالی به استقبال هفته معاملاتی جدید میرود که تحولات سیاسی ونزوئلا، برخلاف ظاهر پرهیاهوی آن، واکنش محدودی در قیمتها ایجاد کرده است. در شرایطی که مازاد عرضه سنگین همچنان بر بازار سایه انداخته، تمرکز سرمایهگذاران بیش از هر چیز بر سطوح تکنیکال کلیدی و نشست پیشروی اوپکپلاس معطوف شده است.
آیا تغییر رژیم سیاسی ونزوئلا میتواند بازار نفت را تکان دهد؟
با آغاز سال جدید و تثبیت قیمت نفت در محدوده میانی ۵۰ دلار، این پرسش مطرح است که آیا برکناری نیکلاس مادورو توسط ترامپ، پس از بازگشایی معاملات در شامگاه یکشنبه، میتواند مسیر بازار را تغییر دهد یا خیر؟ برداشت اولیه بازار روشن است: احتمالاً خیر!
دلیل بی تفاوتی بازار به شوک کودتا در ونزوئلا چیست؟
تحلیلگران بر این باورند که قیمت نفت برنت در بهترین حالت ممکن است تنها ۱ تا ۲ دلار افزایش یابد و حتی برخی انتظار دارند قیمتها در طول هفته اندکی هم عقبنشینی کنند. دلیل این واکنش سرد چیست؟
ونزوئلا کمتر از یک میلیون بشکه در روز تولید دارد و حدود نیمی از آن را صادر میکند؛ رقمی که در مقیاس بازار جهانی، آن هم در شرایطی که مازاد عرضه شدیدی را در بازار شاهد هستیم، چندان اثرگذار نیست. برآوردها از مازاد عرضه ۲ تا ۴ میلیون بشکه در روز تا اوایل ۲۰۲۶ حکایت دارد؛ عاملی که باعث شده نفت آمریکا (WTI ) با وجود همه اخبار مربوط به تنشها، در محدوده پایین تا میانی کانال ۵۰ دلار گرفتار باقی بماند.
بازار نفت سبک آمریکا طی چهار روز پایانی ۲۰۲۵ عمدتاً در یک مسیر خنثی نوسان کرد و عملاً خود را برای یک حرکت پرنوسان آماده کرده بود.
بر اساس تحلیلها، میانگین متحرک ۵۰روزه در سطح ۵۸٫۷۷ دلار میتواند محرک آغاز یک حرکت صعودی سریع باشد. در مقابل، سطح فیبوناچی کوتاهمدت ۵۶٫۳۸ دلار نقش ماشه سقوط تند قیمت به سمت ۵۴٫۸۴ دلار را ایفا میکند. اگر قیمت بتواند با قدرت از میانگین ۵۰روزه عبور کند، احتمال شکلگیری مومنتوم لازم برای حمله به محدوده بازگشتی بلندمدت در ناحیه ۶۰٫۳۰ تا ۶۱٫۵۹ دلار وجود دارد؛ جایی که میانگین متحرک ۲۰۰روزه در سطح ۶۰٫۴۲ دلار نیز بهعنوان مقاومت عمل میکند.
آرنه لومن راسموسن از شرکت مشهور مدیریت ریسک جهانی (Global Risk Management ) در این باره معتقد است: «با وجود اینکه تغییر نظام سیاسی در ونزوئلا یک رویداد ژئوپولیتیک بزرگ محسوب شده و معمولاً انتظار میرود چنین رویدادی قیمت نفت را افزایش دهد، اما واقعیت این است که هنوز نفت بیش از حد در بازار وجود دارد».
پالایشگاههای ساحل خلیج مکزیک؛ چالشی متفاوت پیش روی بازار نفت
ذکر این نکته الزامی است که همه بازیگران بازار شرایط یکسانی ندارند. علیرغم تحولات به وقوع پیوسته در ونزوئلا، پالایشگاههای ساحل خلیج مکزیک آمریکا با واقعیتی متفاوت روبرو هستند. این واحدهای پالایشگاهی طی چند دهه و با صرف بیش از ۱۰۰ میلیارد دلار، تجهیزات خود را برای فرآوری نفت سنگین و ترش ونزوئلا طراحی کردهاند.
شرکتهایی مانند والرو، فیلیپس 66و چورون، ساختار عملیاتی خود را بر پایه ترکیب حدود یکسوم نفت سنگین با نفت سبک شیل داخلی بنا کردهاند. حتی اگر کل بازار جهانی همچنان با مازاد عرضه مواجه باشد، صادرات نفت ونزوئلا به آمریکا، بسته به شدت اجرای تحریمها، بین ۲۰۰ تا ۳۰۰ هزار بشکه در روز نوسان داشته و هرگونه اختلال کوتاهمدت میتواند بازار محدود نفت سنگین را تحت فشار قرار دهد.
نفت برنت و تصویر تکنیکال مشابه از روند قیمت
در بازار نفت برنت نیز وضعیت مشابهی به چشم خورده و میانگین متحرک ۵۰روزه در سطح ۶۲٫۵۳ دلار، مقاومت و نقطه شکست صعودی کلیدی محسوب میشود. سطح فیبوناچی ۵۹٫۹۱ دلار میتواند آغازگر اصلاح قیمت به سمت محدوده ۵۸٫۴۹ دلار باشد. در سناریوی صعودی، ورود قیمت به محدوده بازگشتی ۶۴٫۱۶ تا ۶۵٫۵۰ دلار، همراه با میانگین متحرک ۲۰۰روزه در ۶۵٫۵۵ دلار، هدف اصلی یک رالی ناشی از پوشش موقعیتهای فروش خواهد بود.
در افق بلندمدت، مسئله اصلی این است که آیا شرکتهای بزرگ نفتی واقعاً به ونزوئلا بازخواهند گشت یا خیر. ترامپ وعده داده شرکتهای آمریکایی میلیاردها دلار برای بازسازی صنعت نفت این کشور سرمایهگذاری خواهند کرد. اما هنوز جزئیاتی درباره نام شرکتها یا شرایط قراردادها ارائه نشده است.
برخی تحلیلگران معتقدند که اگر تحریمهای ونزوئلا برداشته شده و سیل سرمایه به این کشور بازگردد، ونزوئلا میتواند صادرات خود را به حدود ۳ میلیون بشکه در روز برساند؛ سناریویی که به وضوح برای بازار نفت نزولی تلقی میشود.
دیوید گلدوین، مقام سابق انرژی وزارت خارجه آمریکا، در این خصوص معتقد است: «اگر قرار باشد اثری در کار باشد، آینده ونزوئلا در نهایت اثر نزولی بر بازار نفت خواهد داشت چرا که اساسا نمی توان انتظاری جز افزایش تولید از سوی ونزوئلا داشت که همین امر، منجر به افزایش مازاد عرضه خواهد شد».
با اینحال، چنین سناریوی هنوز در حد فرضیه است. شرکتها خاطره مصادرهها و اخراجهای اوایل دهه ۲۰۰۰ را فراموش نکرده و غول های نفتی بزرگی چون اکسون و برخی دیگر، همچنان درگیر پروندههای دریافت غرامت از شرکت ملی نفت ونزوئلا هستند. لذا، نتیجه مشخص است: تا زمانیکه وضعیت رهبری سیاسی و چارچوب قراردادها در ونزوئلا شفاف نشود، سرمایهگذاری جدیدی انجام نخواهد شد.
فاکتورهای مهم پیش پای بازار نفت در هفته معاملاتی آتی
برای هفته پیشرو، رخدادهای ونزوئلا بیشتر یک حاشیه خبری به حساب می آیند تا محرک اصلی بازار. به نظر می رسد تمرکز سرمایهگذاران بر نشست ۴ ژانویه اوپک پلاس و تصمیم این گروه درباره حفظ یا تعدیل کاهش تولید خواهد بود. نکته مهم اینکه، علیرغم تمامی بی ثباتیهای سیاسی شکل گرفته،مساله مازاد عرضه همچنان لحن غالب بازار را تعیین میکند.
میانگین متحرک ۵۰روزه در هر دو بازار WTI و برنت نقدی، مهمترین سطحی است که از ماه اکتبر تاکنون مانع رشد قیمت شده است. احتمالاً واکنشی مشابه آنچه پس از حمله روسیه به اوکراین در فوریه ۲۰۲۲ شاهد بودیم، تکرار خواهد شد. یعنی ابتدا جهش قیمتی ناشی از انتظار سرمایهگذاران برای اختلال عرضه و نهایتا، پوشش سنگین موقعیتهای فروش.
با اینحال، پس از این موج اولیه، فروشندگان دوباره به بازار باز خواهند گشت و روند نزولی از سر گرفته میشود. این واقعیت بازاری است که با مازاد عرضه دستوپنجه نرم میکند!
