به‌گفته معاون علمی رئیس‌جمهور، نرخ بازگشت نخبگان ایرانی به کشور حدود یک درصد برآورد می‌شود؛ در حالی که میانگین جهانی بازگشت نخبگان نزدیک به ۷ درصد است. این فاصله نشان‌دهنده کاهش جذابیت محیط فعالیت علمی و اقتصادی برای نیروی انسانی متخصص است.
او تأکید کرد سیاست‌گذاری در حوزه نخبگان باید واقع‌بینانه و رقابتی باشد؛ زیرا رقابت جهانی برای جذب استعدادها تشدید شده و کشورها با بسته‌های متنوع حمایتی تلاش می‌کنند سرمایه انسانی را حفظ یا بازگردانند. در چنین شرایطی، فراهم‌بودن فرصت‌های شغلی باکیفیت، مسیرهای شفاف پیشرفت و ثبات مقررات اهمیت بالایی دارد.
به گفته معاون علمی، رضایت و آرامش اجتماعی نخبگان نقش تعیین‌کننده‌ای در تصمیم به بازگشت دارد. نبود این مؤلفه‌ها می‌تواند هزینه مهاجرت معکوس را بالا ببرد و بازده سرمایه‌گذاری آموزشی را کاهش دهد. از منظر اقتصادی، مهاجرت نخبگان به معنای خروج سرمایه انسانی و کاهش بهره‌وری بلندمدت است.
او همچنین گفت آینده ایران در مدارس ساخته می‌شود و به همین دلیل بسته‌های حمایتی متعددی برای نخبگان طراحی شده است. تمرکز بر آموزش پایه، شناسایی استعدادها و پیوند آن‌ها با اکوسیستم نوآوری می‌تواند در میان‌مدت نرخ بازگشت را بهبود دهد؛ مشروط به آنکه محیط کسب‌وکار و پژوهش نیز هم‌زمان تقویت شود.
منبع: ایسنا
